پیش بینی عملکرد تیراندازی با آمادگی شناختی، تنظیم شناختی هیجان و ذهن آگاهی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی دانشگاه سمنان

2 استادیار گروه تعلیم و تربیت اسلامی دانشگاه جامع امام حسین(ع)

چکیده

مقدمه: هدف از پژوهش حاضر، پیش­بینی عملکرد تیراندازی که از مهارت‌های ضروری افراد نظامی به‌شمار می‌رود، به‌وسیله‌ ابعاد روان‌شناختی چون آمادگی شناختی، تنظیم شناختی هیجان و ذهن‌آگاهی است.
روش: از دانشجویان یکی از مراکز نظامی شهر تهران، به‌عنوان جامعه‌ پژوهش و نمونه آماری شامل 326 آزمودنی بر حسب پیشنهاد جدول مورگان و کرجسی و به روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندگانه انتخاب شد. طرح پژوهشی حاضر، توصیفی همبستگی است و برای سنجش متغیرهای آمادگی شناختی و ابعاد آن از پرسشنامه‌های خودکارآمدی، آگاهی فراشناختی، سرسختی، شخصیت پنج‌عاملی نئو و منبع کنترل علاوه‌بر پرسشنامه‌ تنظیم شناختی هیجان و ذهن‌آگاهی مورد استفاده قرار گرفت و پس از آن به تیراندازی به‌وسیله‌ تفنگ بادی پرداخته شد و داده‌های حاصل از پرسشنامه‌ها و آزمون تیراندازی با نرم‌افزار SPSS نسخه 19 تجزیه‌وتحلیل شد.
نتایج: تمامی متغیرهای مدنظر پژوهش به‌جز آگاهی فراشناختی می‌توانند عملکرد تیراندازی را پیش‌بینی کنند و از میان ابعاد آمادگی شناختی، خودکارآمدی درصد بالاتری را به‌خود اختصاص داد. پس از آن ذهن‌آگاهی با پیش‌بینی بیش از 40 درصد از واریانس دارای رابطه‌ای معنی‌دار در سطح 05/0 درصد است.
بحث: مهارت تیراندازی در نیروهای نظامی از سازه‌های روان‌شناختی، تأثیرپذیری بالایی دارد. برای تیراندازی در ابتدا باید ذهن‌آگاهی بالایی داشت تا بتوان به تمامی شرایط موجود آگاهی پیدا کرد و پس از آن چگونگی کنترل اضطراب مهم تلقی می‌شود. از این راه‌کارها می­توان به خودکارآمدی و منبع اسناد اشاره کرد. نتایج نشان می­دهد که دراختیارداشتن دانش روان‌شناختی برای عملکرد درست در محیط‌های پویا و پیچیده به‌منظور بهبود مهارت‌ تیراندازی مثمرثمر خواهد بود.

کلیدواژه‌ها


افسانه‌پورک، سیدعباس و واعظ‌موسوی، سیدمحمدکاظم (1393)، روایی و پایایی نسخه فارسی پرسشنامه سرسختی ذهنی، پژوهشنامه مدیریت ورزشی و رفتار حرکتی،10 (19): 39-54.

حیدری‌نسب، لیلا؛ احمدوند زهرا و شعیری محمدرضا (1392)، وارسی اعتبار و روایی پرسشنامه پنج‌وجهی ذهن‌آگاهی در نمونه‌های غیر بالینی ایرانی، مجله علوم رفتاری، ۷ (۳) :۱۱-۱۲.

خدیوی، اسداله و وکیلی، افسانه (1390)، رابطه بین انگیزه‌ پیشرفت، منبع کنترل، خودپنداره و پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان سال اول متوسطه نواحی پنج‌گانه تبریز، نشریه علمی پژوهشی آموزش و ارزشیابی (فصلنامه)، 4(13): 45-66.

خرمایی، فرهاد و فرمانی، اعظم (1393)، بررسی شاخص­های روان‌سنجی فرم کوتاه پرسشنامه پنج عامل بزرگ شخصیت، روش­ها و مدل­های روان‌شناختی، 4 (16): 29-39.

سامانی، سیامک و صادقی، لادن (1389)، کفایت شاخص های روان‌سنجی پرسشنامه تنظیم شناختی هیجان، روش­ها و مدل­های روان‌شناختی، 1 (1): 51-62.

عباسقلی‌پور امیر؛ شهبازی مهدی و باقرزاده، فضل‌الله (1393)، بررسی سبک‌های اسنادی و انگیزش ورزشکاران نخبه و زیرنخبه‌ ورزش‌های انفرادی، رفتار حرکتی، 6 (16): 75-92.

عبدی، حمید؛ میرشاه­جعفری، سیدابراهیم؛ نصر، احمدرضا و قاسمی، نظام الدین (1393)، رابطه آگاهی فراشناختی اعضای هیئت‌علمی و آموزش تفکر سطح بالا به دانشجویان، مجله ایرانی آموزش در علوم پزشکی، 14 (5): 371 – 383.

ناجی، احمدعلی (1396)، هنجاریابی پرسشنامه 8 سؤالی خودکارآمدی عمومی، روا‌ن‌شناسی کاربردی، 4 (16): 75 – 81.